Birkenstock: vijf plaatsnamen en een flop in Düsseldorf

In dit artikel

• Een familie van schoenmakers
• Madrid: de flop van 1963
• Zürich: een gesloten model
• Arizona: twee riemen
• Boston: een klomp van kurk
• Gizeh: de teenslipper
• Wat je moet weten voor je bestelt
• Welke Birkenstock mensen zoeken
• Wat je erboven draagt
• Waar wij staan
• Veelgestelde vragen

De eerste Birkenstock-slipper kwam in 1963 en was op de schoenenvakbeurs van Düsseldorf een flop. Hij had jarenlang alleen productnummers en kreeg pas in 1979 een naam: Madrid. Daarna volgden de Zürich (1964), de Arizona (1973), de Boston (1976) en de teenslipper Gizeh (1983). De familie maakt al schoenen sinds 1774. In Nederland kun je binnen 30 dagen gratis retourneren, maar ruilen kan niet, en verzending is gratis vanaf 120 euro.

De meeste schoenen heten naar een persoon, een getal of niets. De bekendste modellen van Birkenstock heten naar plaatsen op de kaart, en daar zitten vijf verhalen achter die op de eigen traditiepagina staan. Eerst de familie, dan de vijf namen, dan wat je moet weten voor je bestelt.

Een familie van schoenmakers

Het verhaal begint in 1774. In dat jaar wordt Johannes Birkenstock voor het eerst genoemd, in een archiefstuk van een kerk. Hij was toen al schoenmaker, en werd later meesterschoenmaker.

De echte doorbraak voor Birkenstock kwam ruim een eeuw later, van Konrad. Hij begon in 1896 een werkplaats in Frankfurt, toen het centrum van het schoenmakersvak. Een jaar later ontwierp hij een schoenleest die volledig naar de voet was gevormd, tot en met de onderkant. In 1902 volgde de eerste binnenzool in die vorm, en in 1913 een binnenzool van een mengsel met onder meer kurk.

Twee versies daarvan noemde hij Fußbett: voetbed. In 1925 liet hij dat woord registreren als handelsmerk. Wie het nu over een voetbed heeft, gebruikt dus een woord dat ooit van één familie was.

Madrid: de flop van 1963

In 1963 bracht Karl Birkenstock de originele slipper met voetbed op de markt. Volgens Birkenstock liet hij zich inspireren door het brutalisme, een stroming in de architectuur waarin je de constructie van een gebouw ziet. Bij de slipper was dat net zo: structuur en materiaal waren zichtbaar en onderdeel van het ontwerp.

Op de vakbeurs van Düsseldorf werd het een flop. De mode wilde er niets van weten, hoewel Karl zijn slipper zelf modern en chic noemde. De weg naar succes liep niet via de modebranche, schrijft Birkenstock zelf.

Het model had eerst alleen productnummers, van 410 tot 431. Pas in 1979 kreeg de slipper de naam Madrid. Het ontwerp is volgens het merk sindsdien niet veranderd.

Zürich: een gesloten model

In de herfst van 1964, op een beurs in Hamburg, liet Karl een nieuw model zien, later bekend als de Zürich. Hij bleef trouw aan het brutalisme: een duidelijk profiel, een zichtbare constructie, een breed bovenwerk.

Die lijn tussen schoen en gebouw komt vaker terug in deze reeks. Ook de Nike Air Max werd ontworpen door iemand die dacht als architect, en die zijn luchtkussen liet zien zoals een gebouw zijn leidingen.

Arizona: twee riemen

In november 1973 kwam het model dat volgens Birkenstock een hoogtepunt was: de Arizona. Het ontwerp was gebaseerd op de Zürich. Karl opende het, maar liet het verder zoals het was en hield zich aan zijn strenge regels.

De Arizona is ook het model dat mensen in Nederland het vaakst bij naam zoeken, samen met de Boston. Bij heren staan ze allebei in de eerste suggesties.

Boston: een klomp van kurk

In de jaren zeventig begon Birkenstock aan een klomp van kurk. Waar houten klompen in die tijd zwaar en stijf waren, was de Boston licht en soepel. In 1976 lag hij in de winkel. Met zijn gesloten neus werd hij een favoriet voor binnen en buiten, en voor op het werk.

Gizeh: de teenslipper

In 1983 volgde de Gizeh, de eerste teenslipper van Birkenstock die op ontwerp was gericht. Volgens de traditiepagina werd het een doorslaand succes, en hoort het model nog steeds bij de kern van de collectie.

Wat je moet weten voor je bestelt

Nu het praktische deel, en daar zit één regel in die je moet kennen: ruilen kan niet. Heb je een verkeerde maat of wil je een andere kleur, dan bestel je het juiste artikel opnieuw en stuur je het eerste gratis terug via het retourportaal.

De verkoper van de Birkenstock-webshop is Birkenstock Europe GmbH in Linz am Rhein, in Duitsland. De klantenservice heeft wel een Nederlands nummer.

Voor een schoen met een voetbed is de maat belangrijker dan bij een sneaker, omdat het voetbed moet passen bij waar je hiel en je tenen liggen. Twijfel je, bestel dan liever twee maten tegelijk en stuur de verkeerde gratis terug.

Welke Birkenstock mensen zoeken

Wie in Nederland op Birkenstock zoekt, krijgt dames, heren, Boston, Arizona en sale. Opvallend zijn ook de plaatsnamen Oss en Uden in de suggesties, wat erop wijst dat mensen naar een winkel in de buurt zoeken. Welke winkels dat zijn, weten wij niet; de filiaalzoeker van het merk zelf is daar de plek voor.

Wat je erboven draagt

Een sandaal met een brede riem en een kurken zool vraagt om iets rustigs erboven. Een effen t-shirt met een ruime pasvorm en een lichte broek, zoals op de foto. Hoe je die ruimte goed draagt zonder dat het slordig wordt, staat in ons stuk over een oversized t-shirt. Wie een andere schoen zoekt die eerst lelijk werd gevonden en later mode werd, leest ons stuk over Crocs, of over UGG.

Waar wij staan

Wij maken geen sandalen. Wat wij maken, draag je erboven: een t-shirt van 250 gram katoen, een sweater of hoodie van 440 gram. De slipper van 1963 werd op een beurs weggelachen, en bleef precies zoals hij was. Dat vinden wij het mooiste deel van het verhaal: iets maken dat niet geregeld wordt door wat anderen ervan verwachten. Bij Last Bucks zit de print op de rug, het merkteken in de nek.

Voor 22:30 besteld op een werkdag is de volgende werkdag in huis, en verzending is gratis boven 50 euro.

Veelgestelde vragen

Waarom heet de Birkenstock-slipper Madrid?

De traditiepagina zegt niet waarom. Wel dat het model eerst alleen nummers had, van 410 tot 431, en in 1979 de naam Madrid kreeg.

Wanneer kwam de Arizona uit?

In november 1973, gebaseerd op de Zürich uit 1964.

Kan ik ruilen?

Nee. Bestel het juiste artikel opnieuw en stuur het eerste gratis terug via het retourportaal.

Wanneer is verzending gratis?

Vanaf 120 euro, en voor leden bij alle bestellingen. Daaronder kost het 4,95 euro.

Sinds wanneer bestaat de familie Birkenstock als schoenmaker?

Sinds ten minste 1774, toen Johannes Birkenstock als schoenmaker in een kerkarchief werd genoemd.